We mogen met z’n allen dus langer gaan werken. Volgens Islam Democraten (ID) is er verder van een dynamisch economisch herstelbeleid nog weinig te merken. Zo is er tot nu toe opvallend weinig aandacht voor de etnisch ondernemer. Dat is jammer, juist omdat deze een marktaandeel heeft dat zeer moeilijk door anderen is in te vullen. Zolang de heer Bos en coalitiegenoten op deze manier in hun beleid volharden, is het niet uit te sluiten dat we in het begin van 2010 te maken gaan krijgen met een nog zwaardere recessie. Ter voorkoming hiervan moet een grote diversiteit aan middelen ingezet worden.

Wij als ID zijn van mening dat de uitslag van de komende gemeentelijke verkiezingen van grote invloed kan zijn op de heer Bos van de PvdA en dan met name op de manier hoe hij deze crisisaanpak verder vormgeeft. We hebben hiervan al een voorproefje gekregen na het bekend worden van de uitslag van de Europese verkiezingen. Het punt is dat de instellingen die verantwoordelijk zijn voor de hele kredietcrisis nu ook verantwoordelijk gesteld zouden moeten worden voor het opruimen van de troep. Hierbij gaat het niet alleen om het bankwezen.De oorzaak van de crisis is, volgens veel deskundigen, mede veroorzaakt doordat een behoorlijk toezicht op financiële instellingen volledig ontbrak. Het lesje met betrekking tot dit toezicht lijkt nog niet geleerd te zijn. De financiële instellingen hebben namelijk nog steeds redelijk vrij spel. De centrale banken lijken ook nu nog geen ruimer mandaat te krijgen om op te treden tegen zeepbelvorming in het economisch handelen. Hoogstens zal iets eerder de waarschuwende vinger worden opgestoken.Te vrezen valt dat er hierdoor opnieuw grote groepen burgers de dupe van worden.

Hier komt ook nog eens bij dat Nederland een open economie kent. Door de daling van de dollarkoers is het lastiger geworden voor onze exportbedrijven om op de buitenlandse markten te concurreren. Het is de taak van de overheid om deze bedrijven effectief te blijven steunen zodat ze deze concurrentie op een gezonde manier kunnen aangaan. Een goede overheid weet de huidige crisis om te zetten in een economische winst voor het land.

In dit verband moet ons land zich in Europees verband veel initiatiefrijker tonen om te komen tot een echte open economie, waarin onze economische inspanningen zich verder kunnen ontwikkelen. Dat is onder andere te realiseren als we het op de eerste plaats aantrekkelijker maken voor buitenlandse bedrijven om te komen investeren in ons land. Dit bijvoorbeeld door het verlagen van de belastingen. Maar ook door onze bedrijven te motiveren om nieuwe afzetmarkten aan te boren in landen waar de crisis niet zoveel invloed heeft gehad. Denk hierbij bijvoorbeeld aan een deel van de Arabische landen, Brazilië en Turkije. Er moet daarvoor ook fors worden geïnvesteerd in innovatie en vitaliteit in het oppakken van ongebruikte mogelijkheden. Volgens berekeningen van het CPB zou dat voor ons land nu niet realiseerbaar zijn. Uit de nieuwe cijfers van het CPB komt naar voren dat het Bruto Binnenlands Product (BBP) dit jaar zal inkrimpen met 3,5%. Bovendien verwacht het CPB dat de Nederlandse economie ook in 2010 nog blijft krimpen, met een daling van het BBP van 0,25% terwijl eerder op een herstel van 1,0% werd gerekend.

Wij hebben er vooralsnog vertrouwen in dat onze overheid verstandiger zal gaan handelen door de concurrentiepositie van Nederlandse bedrijven op de buitenlandse markten danig te verstevigen en op deze manier het CPB enigszins te zullen gaan verassen met tegengestelde cijfers. Naar de idee van ID moet in dit beleid met het volgende rekening gehouden worden. Nederland is een land met veel culturen, hetgeen in ons voordeel is. Dat we dit onszelf nog niet helemaal realiseren, is een ander vraagstuk. Om een voorbeeld te geven; er zijn hier te lande 16.000 Nederlandse ondernemers met een Turkse achtergrond. In een indeling van bedrijven naar etnische achtergrond nemen zij de 2e plaats in en wordt door hen een flinke bijdrage geleverd aan de Nederlandse economie. Naast kennis van de Nederlandse markt voelen deze ondernemers zich helemaal thuis in de Turkse markt. Hierin ligt ook voor de inheems Nederlandse bedrijven een ruime kans om nieuwe markten aan te gaan boren in landen zoals Turkije. Het lijkt ons dan ook heel erg verstandig voor ‘inheems’ Nederlandse bedrijven om een partner te vinden met Turkse achtergrond. Voordeel hiervan is dat de gevonden partner dit nog onbekende stuk ‘buitenland’ heel goed kent, de taal spreekt, weet hoe te handelen in het betreffende land. Op deze manier verhoogt deze Hollandse ondernemer zijn of haar kans van slagen in het land, daar dik 3000 km verderop. Deze aanpak is natuurlijk ook te realiseren met ondernemers van andere culturele achtergronden.

Hierboven is alleen maar geprobeerd om een voorbeeld te geven van de commerciële voordelen van de verschillende culturen die wij kennen in ons land. Een land met vele ondernemende inwoners. De nieuwe groep van Nederlanders zijn eveneens niet alleen maar te onderscheiden als een grote groep van consumenten, ook zij hebben zich eveneens in grote getale het entrepreneurschap eigen moeten maken. Hierbij zetten zij zich vaak commercieel in binnen Nederland en het herkomstland. Naast het behouden van hun culturele eigenheid is het ook heel erg belangrijk dat deze entrepreneurs de Nederlandse taal en cultuur goed beheersen. Daar waar dat nog niet aan de orde is, lig er een schone taak voor de overheid, hierin te voorzien. Hierdoor worden zij nog meer gestimuleerd om een brugfunctie uit te oefenen tussen commerciële activiteiten hier en elders in de wereld. Het is daarbij ook heel erg belangrijk dat deze ondernemers moeten (leren) handelen in het voordeel van het land waar zij leven, in dit geval Nederland. In ieder geval kunnen en dienen, naar de mening van ID, de ondernemende ‘nieuwe Nederlanders’ een rol spelen in de strijd tegen de effecten van de huidige recessie.

In het manifest wordt constant gesproken over een gebrek aan initiatieven vanuit de Marokkaanse gemeenschap. Wij zien echter een hele andere ontwikkeling. Deze ontwikkeling is tweezijdig. Enerzijds zien wij een toename van het aantal initiatieven vanuit de lokale gemeenschappen. Steeds meer mensen zetten zich oprecht in voor anderen. Hier is echter vrijwel geen publieke aandacht voor. Moskeeen en andere organisaties zijn een broedplaats van maatschappelijke initiatieven en leiderschap. Allemaal zonder overheidssubsidie. Anderzijds zien wij een negatieve ontwikkeling als het gaat om de onafhankelijkheid van lokale initiatieven. Steeds vaker worden lokale initiatieven in rap tempo geïnstitutionaliseerd door de gemeente of de wijkwelzijnsinstelling. Bewoners mogen alleen initiatieven ontplooien als deze binnen het bestaande systeem van het wijkwelzijnsbeleid passen. Het eigenaarschap van de gemeenschap wordt als het ware afgenomen met alle negatieve gevolgen van dien. Een recent voorbeeld van deze institutionalisering van lokale initiatieven is de crisis rondom het drie generatie centrum in de Utrechtse wijk Kanaleneiland:

“Het driegeneratiecentrum was inderdaad een initiatief van vrouwen in de wijk, maar de beroepskrachten van Doenja maakten zich er snel meester van. Die drie ton werd door Doenja beheerd en de vrouwen uit de wijk die in het bestuur zaten, kregen geen inzicht in de besteding van het geld. Kortom, die drie ton is opgegaan aan de kosten van beroepskrachten en daar zijn de vrouwen in de wijk geen spat wijzer van geworden” (allesoverutrecht.nl).

Het bestaande welzijnssysteem zorgt voor een groot continuïteitsprobleem. Zodra het geld op is stopt het initiatief. Wij vinden het des te opmerkelijker dat het manifest vooral de nadruk legt op een erg arbeidsintensieve aanpak. Het stuk is duidelijk geschreven vanuit de visie van een welzijnsprofessional en niet vanuit wat betrokken bewoners wenselijk maar ook haalbaar achten. Dit is dan ook niet verwonderlijk want de actiegroep die het manifest heeft opgesteld bestaat voornamelijk uit welzijnsprofessionals. Dus uit mensen die betaald krijgen voor hun werk met Marokkanen itt de grote groep mensen uit de Marokkaanse gemeenschap die het vrijwillig doet. Het opmerkelijke aan het manifest is dat er telkens wordt gesproken over dè Marokkaanse gemeenschap. Je zou haast denken dat er sprake is van een homogene Marokkaanse gemeenschap. Ibrahim Wijbenga, een van de initiatiefnemers, zei in een ander artikel juist het volgende: “’Migranten’ zijn gedegradeerd tot een homogeen blok. De mens erachter is weggevallen. Met alle generalisaties en vooroordelen vandien”. Met dit laatste zijn wij het eens. Dit is inderdaad het geval. Als wij dit doortrekken naar jongerenoverlast lijkt het alsof dit wordt gezien als een Marokkaanse uitvinding. Zijn schijnbaar onoplosbare jongerenproblemen wel zo Marokkaanse gemeenschap eigen? Professionals hebben net zo goed grote moeite met de aanpak van autochtone jongerenoverlast. Een voorbeeld speelt in de Utrechtse wijk de Meern. Hierbij zorgen Nederlandse jongeren voor enorm veel overlast tot ergernis van de lokale bewoners. Politie, wijkwelzijn en de gemeente zijn al jaren bezig maar zonder succes. Het komt een beetje over als: “nou wij weten als professionals eigenlijk niet hoe wij ons werk moeten doen dus leggen wij de schuld bij een ander”. In dit geval is de ander een niet bestaande entiteit, namelijk dè Marokkaanse gemeenschap.

De vraag is dan ook of het aan de gemeenschap en de jongeren ligt of juist aan een incompetent systeem. Is het dan wel zo raadzaam om vanuit een professionele kijk te adviseren over een mogelijke aanpak. Zijn deze professionals niet zo ingebed in het systeemdenken vanuit de overheid / justitie en welzijnssector? De maatschappelijke problemen zijn het welzijnssysteem ontstegen. Het systeem is steeds vaker niet in staat om te gaan met bepaalde maatschappelijke problemen. Zo was er vanuit de overheid grote weerstand tegen voedselbanken. Deze pasten immers niet in het systeem waarmee de overheid maatschappelijke problemen aanpakte. Vanuit de wetenschap wordt er in dat geval gesproken over een institutionele leemte. Doordat maatschappelijke problemen zich ontwikkelen en het systeem niet mee ontwikkelt ontstaat er op een gegeven moment een leemte tussen beide.

Wij hebben grote problemen met de toon van het manifest. Het manifest moest o.a. de criminalisering van de Marokkanen tegengaan maar werkt deze enkel in de hand. Het goede werk van verschillende organisaties en individuen binnen de Marokkaanse gemeenschap wordt genegeerd. Wij zien niet zozeer een probleem bij het aantal initiatieven vanuit de Marokkaanse gemeenschap maar wel bij de facilitering van initiatieven door dan wel de gemeente dan wel de wijkwelzijnsinstellingen. Lokale initiatieven moeten zich nog al te vaak conformeren aan het welzijnssysteem of het gemeentelijke beleid. Wij zien liever een conformatie aan de wensen vanuit lokale gemeenschappen. Dit heeft bij lange na niet alleen betrekking op de Marokkaanse of islamitische gemeenschappen maar op alle gemeenschappen.

Islam Democraten – afdeling Utrecht

De maatschappij als zodanig moet echter meer op de culturele elite steunen. De culturele elite bestaat uit hoogleraren en andere intellectuelen. Deze personen hebben doorgaans een bredere blik en kunnen aan de hand van feiten populistische opvattingen tegenpraten. Dit kan in het huidige politieke klimaat in Nederland erg van nut zijn. Neem nou het knip-en-plakfilmpje van de heer Wilders. Dit filmpje was puur provocerend. Iemand met kennis van het Nazi-regime weet dat Goebbels, de propagandaminister en figuurlijke rechterhand van Adolf Hitler, een soortgelijke strategie heeft gehad. Zo’n persoon heeft zijn wapens, maar iemand die hierover niets heeft gelezen trapt makkelijker in valkuilen van een fascist, zoals Wilders. Hieraan is een doorsnee persoon niet debet aan, maar de leden van de intellectuele elite zouden beter moeten weten. Deze elite weigert op dit moment om kennis te delen omdat dit maatschappelijk en financieel niet aantrekkelijk is.